Positief opvoeden: hoe doe je dat?

Vandaag is er niet één keer op de vloer geplast. Godzijdank. Dagelijks werd ik meermaals met emmer en dweil gespot, de voorbije drie weken. Niet mijn gewoonte. Ons huis rook verdacht veel naar kennel. Een jonge hond in huis, dat is ploeteren. Zindelijk maken, alleen leren slapen, leren gehoorzamen. Als bij een kind, maar dan met een veel kortere babytijd. Het komt er op aan, in deze eerste weken.

En ik wil mijn pup niet gewoon opvoeden, ik wil haar Talentgedreven Opvoeden. Met haar talenten en haar kracht als vertrekpunt, met waardering en positieve bekrachtiging als instrumenten.

Ze heeft talent voor volgzaamheid en speurt mijn gezicht af naar tekenen van waardering of afkeuring. Talent voor speelsheid: er wordt duchtig gesleept met voorwerpen, hard door de tuin gerend en enthousiast gekwispeld en geblaft. Leergierigheid: alles verkent ze, vooral met haar muil en tanden. En gelukkig heeft Mira ook een knuffeltalent: ze doet niet liever dan op haar rug gaan liggen om gestreeld te worden. Die talenten, daar willen we meer van: er wordt dus duchtig geaaid en geprezen als ze zichtbaar zijn.

Het plan is om haar natuurlijke aanleg te benutten zodat leren licht en speels wordt. Want wij met ons vijven hebben nogal veel toekomstwensen: we willen een gemoedelijke hond, een vriendelijke hond, een hond die luistert, die niemand lastigvalt. Die niet springt op bezoekers, niet blaft naar kleine kinderen, niet jankt bij een rit in de auto. Die niets kapotbijt en niet om eten bedelt. Daar ga ik al de mist in: ons ideaal zit vol beelden van wat ik niet wil. En daar zal ik in mijn positieve opvoeding niet ver mee komen.

positief-opvoeden-e1418576293747.jpg

Omdenken dus: we hebben beelden nodig van wat we wel willen. Als we niet willen dat ze op de sofa springt, wat willen we haar dan aanleren als gewenst gedrag? Wat moet zij doen op het moment dat wij een boek zitten te lezen? Wanneer willen we haar juist wel veel aandacht geven? Wat gaan we waarderen en bekrachtigen?

Ongewenst gedrag negeren valt ons soms moeilijk - terwijl dat centraal staat bij positief opvoeden. Het is ook wat, zo'n dier dat er om de haverklap met je pantoffel vandoor gaat. Dat met -nu nog- zachte en lichte poten op je schoot springt. Dat in vol ornaat op de opengeklapte deur van de vaatwasmachine gaat staan om alle borden af te kunnen likken. Reageer daar maar eens niet op.

Toch blijkt negeren, en ervoor zorgen dat haar gedrag geen voordeel oplevert (aandacht is absoluut een voordeel, ook negatieve) de allersnelste weg om het af te leren. Als ze ons te enthousiast begroet (door springen en bijten) draaien we ons om en gaan iets anders doen. Als ze ons rustig tegemoet komt krijgt ze aandacht. Al na twee dagen had ze dat verdomd goed begrepen, dus het werkt. Maar het vraagt geduld. En geloof in de goede afloop.

Een mens zou het zowaar op zijn andere huisgenoten willen gaan toepassen, dat positief opvoeden. Heerlijk, zo zonder mopperen en commando's geven, alleen maar dankbaar zijn voor wat goed loopt. Niet reageren als er geen huiswerk wordt gemaakt, maar heftig complimenten geven als dat wel gebeurd. Wachten tot het gewenste gedrag zich spontaan stelt en dat onmiskenbaar belonen. Wat goed dat jij je tandenborstel na het poetsen terug in de beker hebt gezet! Steeds een stapje verder 'vormgeven': eerst geef je je lief waardering voor het zetten van de koffie, later enkel voor het zetten van koffie én het persen van vers sinaasappelsap.

Ik word een mensenfluisteraar... Let maar op: met of zonder clicker en snoepjes zal ik, zonder enig spoor van negatieve feedback en kritiek, de mensen om mij heen verleiden tot het gedrag dat ik droom. Pas maar op: ik maak jullie allemaal vrolijk, vriendelijk, hulpvaardig, luisterbereid en open. Enkel met waardering en positieve aandacht. Magisch!